O‘ZBEK TILIDA O‘ZLASHMA, KALKA VA GIBRID TUZILMALAR ASOSIDA SHAKLLANGAN TA’LIM DISKURSI NEOLOGIZMLARI
Keywords:
ta’lim diskursi, neologizm, o‘zlashma, kalka, gibrid tuzilma, semantik moslashuv, terminologik variantAbstract
Maqolada o‘zbek ta’lim diskursida ingliz tili ta’sirida shakllanayotgan o‘zlashma, kalka va gibrid neologizmlar tahlil qilinadi. Bevosita o‘zlashma, to‘liq va yarim kalka, semantik kalka hamda gibrid tuzilmalarning shakllanish xususiyatlari ta’limga oid misollar asosida yoritiladi. Tyutor, vebinar, kredit-modul tizimi, raqamli savodxonlik, masofaviy ta’lim, onlayn dars, tyutorlik kabi birliklarning struktur va semantik moslashuvi qiyoslanadi. Shuningdek, o‘zlashma va milliy muqobillar o‘rtasidagi variantlar raqobati, termin tanlash mezonlari hamda yangi birliklarning o‘zbek tili tizimiga singish belgilari aniqlanadi.References
1. Haugen E. The Analysis of Linguistic Borrowing // Language. – 1950. – Vol. 26. – No. 2. – P. 210-231. – DOI: 10.2307/410058.
2. Haspelmath M. Lexical Borrowing: Concepts and Issues // Loanwords in the World’s Languages: A Comparative Handbook. – Berlin
New York: De Gruyter Mouton, 2009. – P. 35-54. – DOI: 10.1515/9783110218442.35.
3. Pulcini V., Furiassi C., Rodríguez González F. The Lexical Influence of English on European Languages: From Words to Phraseology // The Anglicization of European Lexis. – Amsterdam
Philadelphia: John Benjamins Publishing Company, 2012. – P. 1-24. – DOI: 10.1075/z.174.03pul.
4. Stundžia B. Compound Calques in an Eighteenth-Century German-Lithuanian Dictionary // The Interaction of Borrowing and Word Formation. – Edinburgh: Edinburgh University Press, 2020. – P. 68-83.
5. Uzoqova O.M. Ingliz va o‘zbek tillarida kompyuter terminografiyasining lingvistik xususiyatlari // FarDU ilmiy xabarlari. – 2022. – № 3. – B. 396-399. – DOI: 10.56292/SJFSU/vol28_iss3/a77.
6. Xodjayeva D.I., Ubaydillayeva Sh.E. Ingliz va o‘zbek tillarida informatika terminlarining shakllanishi // Наука и инновация. – 2025. – J. 3. – № 27. – B. 66-69.
7. Гринев-Гриневич С.В. Терминоведение: учеб. пособие для студентов высших учебных заведений. – М.: Издательский центр «Академия», 2008. – 304 с.
8. Лотте Д.С. Вопросы заимствования и упорядочения иноязычных терминов и терминоэлементов. – М.: Наука, 1982. – 149 с.
9. Саидқодирова Д.С. Инглиз ва ўзбек тилларида интернет терминларининг лингвистик тадқиқи: филология фанлари бўйича фалсафа доктори (PhD) диссертацияси. – Тошкент, 2018. – 70 б.