BOLALARDA INTOKSIKATSIYA SINDROMINING KLINIK KO‘RINISHLARI VA DIAGNOSTIK MEZONLARI
Keywords:
bolalar, intoksikatsiya sindromi, isitma, holsizlik, qusish, suvsizlanish, hush buzilishi, diagnostika, infeksiya, toksik sindrom.Abstract
Intoksikatsiya sindromi bolalarda turli infeksion, toksik, metabolik va boshqa patologik jarayonlar fonida rivojlanadigan umumiy klinik sindrom bo‘lib, organizmning hayotiy muhim tizimlari faoliyatidagi o‘zgarishlar bilan namoyon bo‘ladi. Bolalarda metabolik jarayonlarning yuqori faolligi, suv-elektrolit almashinuvining beqarorligi va kompensator mexanizmlarning tez tugashi sababli intoksikatsiya klinik jihatdan tez kuchayishi mumkin. Isitma, holsizlik, ishtahaning pasayishi, bosh og‘rig‘i, ko‘ngil aynishi, qusish, uyquchanlik yoki bezovtalik intoksikatsiyaning keng tarqalgan belgilaridir. Og‘ir holatlarda hushning buzilishi, tirishish, gemodinamik o‘zgarishlar, nafas yetishmovchiligi va ko‘p a’zoli disfunksiya rivojlanishi mumkin. Intoksikatsiya sindromini baholashda anamnez, klinik ko‘rik, hayotiy ko‘rsatkichlar, suvsizlanish darajasi, nevrologik holat va laborator tekshiruvlar kompleks tahlil qilinadi. Ushbu maqolada bolalarda intoksikatsiya sindromining asosiy klinik ko‘rinishlari, og‘irlik darajasini baholash va diagnostik mezonlari yoritilgan.References
1. Kliegman R.M., St Geme J.W. Nelson Textbook of Pediatrics. 22nd ed. Elsevier.
2. World Health Organization. Pocket Book of Hospital Care for Children: Guidelines for the Management of Common Childhood Illnesses. 2nd ed. Geneva: WHO.
3. American Academy of Pediatrics. Red Book: Report of the Committee on Infectious Diseases. American Academy of Pediatrics.
4. Singer M., Deutschman C.S., Seymour C.W., et al. The Third International Consensus Definitions for Sepsis and Septic Shock. JAMA. 2016
315(8):801–810.
5. Schlapbach L.J., Kissoon N. Defining pediatric sepsis. JAMA Pediatrics.
6. Steiner M.J., DeWalt D.A., Byerley J.S. Is this child dehydrated? JAMA.
7. Friedman J.N., Goldman R.D., Srivastava R., Parkin P.C. Development of a clinical dehydration scale for use in children. Journal of Pediatrics.
8. Kliegman R.M., Behrman R.E., Jenson H.B., Stanton B.F. Nelson Textbook of Pediatrics.
9. World Health Organization. Integrated Management of Childhood Illness: Chart Booklet. Geneva: WHO.
10. European Society of Intensive Care Medicine. Pediatric critical care and sepsis recommendations.
11. American College of Critical Care Medicine. Clinical practice parameters for hemodynamic support of pediatric and neonatal septic shock.
12. American Academy of Pediatrics. Pediatric emergency and critical care recommendations.