БОЛАЛАРДА ЭНДОКРИН ТИЗИМИНИНГ БУЗИЛИШ САБАБЛАРИ ВА ПРОФИЛАКТИКАСИ

Authors

  • Талатова Сохиба Нодирбек кизи Author
  • Акбарова М.С. Author

Keywords:

эндокрин тизими, гормонал мувозанат, профилактика, гипотиреоз, қандли диабет, йод танқислиги, ирсий мойиллик, соғлом овқатланиш, жисмоний фаоллик, эрта диагностика.

Abstract

Мақолада болалар эндокрин тизимининг функционал хусусиятлари, гормонал бузилишларнинг келиб чиқиш сабаблари ва уларнинг олдини олишга қаратилган профилактика чоралари тизимли равишда таҳлил қилинган. Тадқиқотда ирсий мойиллик, нотўғри овқатланиш, экологик омиллар ва сурункали стресснинг бола организмидаги метаболик жараёнларга салбий таъсири ёритилган. Муаллиф томонидан қалқонсимон без касалликлари ва қандли диабетнинг олдини олишда йодланган туз истеъмоли, жисмоний фаол турмуш тарзи ҳамда уйқу режимининг аҳамияти илмий асослаб берилган. Шунингдек, болалар саломатлигини муҳофаза қилишда давлат, тиббиёт муассасалари ва оиланинг ўзаро ҳамкорлиги стратегик зарурат эканлиги хулоса қилинган.

References

1. Ахмедов Ш.Ў. Болалар эндокринологияси: гормонал бузилиш сабаблари

ва профилактика стратегиялари. Ўзбекистон тиббиёт журнал, 2024. № 3.

Б. 12-20.

2. Каримова М.Х., Нуриева Д.Р. Йод танқислиги ва қалқонсимон без

дисфункцияларининг педиатрик аспектлари. Педиатрия, 2023. № 4. Б. 28-

36.

3. Содиков К., Арипова С.Х. Эндокрин тизимининг функционал

физиологияси ва патологиялари. Ёш физиология ва гигиена, 2022. Б. 45-67.

4. Оринбоева Н.М. Қандли диабетнинг генетик предиспозицияси ва эрта

диагностика усуллари. Оила шифоси, 2025. № 2. Б. 8-15.

5. Тоҳтаева Ш.Х. Экологик эндокрин бузгичлар ва болалар организмига

таъсири. Экология ва саломатлик, 2024. № 1. Б. 33-42.

6. Рахимова Г.С. Стресс гормонлари ва болалардаги метаболик

бузилишлар. Психофизиология, 2023. № 5. Б. 19-27.

7. Исмоилов А.М. Соғлом парҳез ва жисмоний фаолликнинг эндокрин

профилактикадаги роли. Болалар соғлиғи, 2025. № 3. Б. 52-60

8. Ҳамидова Ф.Ў. Ўсиш гормони дефицити ва уйқу биоритмлари. Гипофиз

патологиялари, 2024. № 2. Б. 25-34.

9. Қодирова М.Э. Генетик скрининг ва мунтазам тиббий назорат

самарадорлиги. Педиатрик эндокринология, 2023. № 6. Б. 37-45.

10.Мухаммадиева М.З. Эндокрин тизими патологияларининг клиник

белгилари ва профилактикаси. Замонавий тиббиёт, 2025. № 1. Б. 10-18

Published

2026-03-19